AI Image
ഇന്ത്യയിൽ സ്കൂളുകളുടെ 50 മീറ്റർ പരിധിക്കുള്ളിൽ കൊഴുപ്പും പഞ്ചസാരയും കൂടുതലുള്ള ഭക്ഷണങ്ങളുടെ വിൽപ്പന നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനുള്ള പുതിയ നിയമങ്ങളിലേക്ക് രാജ്യം നീങ്ങുന്നു. കുട്ടികളിലടക്കം അമിതവണ്ണം വർധിച്ചുവരുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ ജങ്ക് ഫുഡിന്റെ ഉപയോഗം കുറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ഏറ്റവും പുതിയ നീക്കമാണിത്.
രാജ്യത്തെ ഏകദേശം 15 ലക്ഷം സ്കൂളുകൾക്ക് സമീപം പ്രവർത്തിക്കുന്ന കടകൾ, റെസ്റ്റോറന്റുകൾ, ഭക്ഷണ സ്റ്റാളുകൾ എന്നിവയെ നിർദേശം ബാധിക്കും. പഞ്ചസാര കൂടുതലുള്ള ശീതളപാനീയങ്ങൾ, ഉപ്പുകൂടിയ ചിപ്സ്, എണ്ണയിൽ വറുത്ത സമോസ, കൊഴുപ്പ് കൂടുതലുള്ള പിസ, ബർഗർ തുടങ്ങിയവയുടെ വിൽപ്പനയ്ക്കാണ് നിയന്ത്രണം വരിക.
ഉയർന്ന കൊഴുപ്പ്, ഉപ്പ്, പഞ്ചസാര എന്നിവ അടങ്ങിയ ഭക്ഷണങ്ങൾക്ക് (HFSS) ഉൽപ്പന്ന പാക്കറ്റുകളിൽ ചുവന്ന മുന്നറിയിപ്പ് ലേബലുകൾ നൽകാനുള്ള നിർദേശവും ഇന്ത്യയിൽ നിലവിലുണ്ട്. ചിലി, മെക്സിക്കോ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിലെ കർശനമായ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ നിയമങ്ങൾക്ക് സമാനമായ നീക്കമാണിത്. ഇത് പെപ്സികോ, കൊക്കകോള, മോണ്ടലീസ്, നെസ്ലെ തുടങ്ങിയ ബഹുരാഷ്ട്ര കമ്പനികൾക്ക് കൂടുതൽ വെല്ലുവിളിയാകാം. സ്കൂളുകൾക്ക് സമീപമുള്ള ചില കടയുടമകളും വ്യാപാരികളും ഇതിനോടകം ആശങ്കയിലാണ്. വിൽപ്പനയിൽ മൂന്നിലൊന്നോ അതിലധികമോ ഇടിവുണ്ടാകാമെന്ന് കടയുടമകൾ ആശങ്കപ്പെടുന്നു.
ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ മാനദണ്ഡ അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ (FSSAI) ആണ് ഈ മാറ്റങ്ങൾക്ക് നേതൃത്വം നൽകുന്നത്. കുട്ടികളെ ചെറുപ്പം മുതലേ ആരോഗ്യകരമായ ഭക്ഷണശീലങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുകയാണ് ‘സേഫ് ഫുഡ്’ സ്കൂൾ പദ്ധതിയുടെ ലക്ഷ്യമെന്ന് FSSAI ചീഫ് എക്സിക്യൂട്ടീവ് രാജിത് പുന്ഹാനി പറഞ്ഞു.
“കുട്ടികൾ ഇത്തരം ഭക്ഷണങ്ങൾ കഴിക്കുന്നത് നിരുത്സാഹപ്പെടുത്തണം. ചെറുപ്പം മുതലേ ഈ ശീലം വളർത്തിയെടുക്കണം,” അദ്ദേഹം റോയിട്ടേഴ്സിനോട് പറഞ്ഞു. നിയന്ത്രണങ്ങൾ ബിസിനസുകളെ വലിയ രീതിയിൽ ബാധിക്കില്ലെന്നും കടയുടമകൾക്ക് HFSS വിഭാഗത്തിൽപ്പെടാത്ത ഭക്ഷണങ്ങൾ വിൽക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി. ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ പാചകക്കൂട്ടുകൾ കൂടുതൽ ആരോഗ്യകരമാക്കാൻ കമ്പനികളെ പ്രേരിപ്പിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യമെന്നും അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു.
നിയമത്തിന് സമയപരിധി നിശ്ചയിച്ചിട്ടില്ല
2020ൽ ആദ്യമായി നിർദേശിച്ച നിയമത്തിന് ഇതുവരെ കൃത്യമായ സമയപരിധി നിശ്ചയിച്ചിട്ടില്ല. രാജ്യവ്യാപകമായ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ പരിശോധനകൾ ശക്തമാക്കിയ സാഹചര്യത്തിൽ, സ്കൂളുകൾക്ക് സമീപവും സ്കൂളുകൾക്കുള്ളിലും വിൽപ്പന നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനായി കൊഴുപ്പ്, ഉപ്പ്, പഞ്ചസാര എന്നിവയുടെ പരിധി FSSAI ഓഗസ്റ്റിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിരുന്നു. ഇതിൽ പൊതുജനാഭിപ്രായം അറിയിക്കാനുള്ള അവസാന തീയതി ഒക്ടോബർ 6 ആണ്.
ഇന്ത്യയിൽ കുട്ടികളിലെ അമിതവണ്ണം വർധിക്കുന്നു
സമീപ വർഷങ്ങളിൽ ലേയ്സ് ചിപ്സ്, കാഡ്ബറി ചോക്ലേറ്റുകൾ, മാഗി നൂഡിൽസ് തുടങ്ങിയ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ ജനപ്രീതി വർധിച്ചിട്ടുണ്ട്. കുറഞ്ഞ വരുമാനമുള്ള ചില വിഭാഗങ്ങൾ വിദേശ ബ്രാൻഡുകളുടെ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ മെച്ചപ്പെട്ട ജീവിതനിലവാരത്തിന്റെ അടയാളമായി കാണുന്നതിനൊപ്പം കുറഞ്ഞ വിലയും അവരെ ആകർഷിക്കുന്നുണ്ട്. 2023ൽ ഡൊമിനോസ് ഇന്ത്യയിൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വിലകുറഞ്ഞ പിസ പുറത്തിറക്കിയിരുന്നു. വെറും 49 രൂപയ്ക്കായിരുന്നു പിസ വിൽപ്പന.
ഭക്ഷണരീതികളിലെ മാറ്റത്തിനൊപ്പം 5 മുതൽ 19 വയസ്സ് വരെ പ്രായമുള്ള അമിതഭാരമുള്ള അല്ലെങ്കിൽ അമിതവണ്ണമുള്ള ഇന്ത്യൻ കുട്ടികളുടെ എണ്ണവും വർധിച്ചു. വേൾഡ് ഒബിസിറ്റി ഫെഡറേഷന്റെ കണക്കുകൾ പ്രകാരം 2015ൽ 2.8 കോടി ആയിരുന്ന ഈ എണ്ണം 2025ൽ ഏകദേശം 50 ശതമാനം വർധിച്ച് 4.1 കോടിയായി. 2040ഓടെ ഇത് 5.6 കോടിയിലെത്തുമെന്നാണ് കണക്ക്.
കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ നിർദേശം സ്കൂളുകൾക്ക് സമീപമുള്ള കടകളിൽ സ്കൂൾ കുട്ടികൾക്ക് HFSS ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ വിൽക്കുന്നതും പരസ്യം ചെയ്യുന്നതും തടയാനാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. എന്നാൽ മുംബൈ ഉൾപ്പെടുന്ന മഹാരാഷ്ട്രയിൽ കൂടുതൽ കർശനമായ സമീപനമാണ് സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. സ്കൂളുകളുടെ 50 മീറ്റർ പരിധിയിലുള്ള ഒരു കടയിലും ഇത്തരം ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കാൻ അനുവദിക്കില്ലെന്ന് സംസ്ഥാന ഭക്ഷ്യസുരക്ഷാ കമ്മീഷണർ തുകാരം മുണ്ഡെ റോയിട്ടേഴ്സിനോട് പറഞ്ഞു. സംസ്ഥാനതല കണക്കുകൾ പ്രകാരം, സ്കൂളുകളുടെ 50 മീറ്റർ പരിധിയിലുള്ള 133 കടകളിൽ പരിശോധനയിൽ നിയമലംഘനം കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിൽ 51 കടകളോട് പ്രവർത്തനം നിർത്താൻ നിർദേശിക്കുകയും ചെയ്തു.
വ്യവസായ മേഖലയിലും ആശങ്ക
ഇന്ത്യൻ ഫുഡ് ട്രേഡ് ആൻഡ് ഇൻഡസ്ട്രിയുടെ കോൺഫെഡറേഷൻ നിർദേശത്തിൽ ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. പൊതുജനങ്ങൾക്ക് സേവനം നൽകുന്ന തിരക്കേറിയ മാർക്കറ്റുകൾക്ക് സമീപമാണ് പല സ്കൂളുകളും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതെന്നും അതിനാൽ നിയമം പാലിക്കുന്നത് ബുദ്ധിമുട്ടാകുമെന്നും സംഘടനയുടെ രഹസ്യ കരട് പ്രതികരണത്തിൽ പറയുന്നു. പുതിയ നിയമം ബിസിനസിനും ഉപജീവനത്തിനും നഷ്ടമുണ്ടാക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്നും നിയന്ത്രണം സ്കൂളുകൾക്കുള്ളിൽ മാത്രം പരിമിതപ്പെടുത്തണമെന്നും സംഘടന ആവശ്യപ്പെട്ടു.
മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിലും സമാന നിയന്ത്രണങ്ങൾ
ലോകത്ത് സ്കൂളുകൾക്ക് സമീപമുള്ള ജങ്ക് ഫുഡ് വിൽപ്പന നിയന്ത്രിച്ചിട്ടുള്ളതോ നിയന്ത്രിക്കാൻ നിർദേശിച്ചിട്ടുള്ളതോ ആയ അഞ്ച് രാജ്യങ്ങളുണ്ട്. കൂടാതെ 48 രാജ്യങ്ങൾ സ്കൂളുകൾക്കുള്ളിൽ ജങ്ക് ഫുഡ് വിൽക്കുന്നത് നിയന്ത്രിച്ചിട്ടുണ്ടെന്ന് നോർത്ത് കരോലിന സർവകലാശാലയിലെ ഗവേഷകർ പറയുന്നു. 2016ൽ ചിലി മുന്നറിയിപ്പ് ലേബലുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പുതിയ നിയമങ്ങൾ നടപ്പാക്കുകയും സ്കൂളുകളിൽ ജങ്ക് ഫുഡ് വിൽക്കുന്നതും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതും നിരോധിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ വർഷം പ്രസിദ്ധീകരിച്ച Lancet പഠനമനുസരിച്ച്, നിയമം നടപ്പാക്കി 18 മാസം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അമിതഭാരത്തിനുള്ള സാധ്യത പെൺകുട്ടികളിൽ 2.85 ശതമാനവും ആൺകുട്ടികളിൽ 2.4 ശതമാനവും കുറഞ്ഞതായി കണ്ടെത്തി.
ചിലിയിലെ നിയമം പല ഭക്ഷ്യ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെയും പാചകക്കൂട്ടുകൾ മാറ്റാനും നിർമാതാക്കളെ പ്രേരിപ്പിച്ചു.