ഒന്നിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാന്‍ പറ്റുന്നില്ലേ...? പ്രശ്നമിതാണ് ട്ടോ

ഒരു കാര്യം ആലോചിക്കുന്നതിന് ഇടയ്ക്കുതന്നെ മനസ്സ് പല ചിന്തകളിലേയ്ക്കും പോകാറുണ്ടോ? നമ്മുടെ ചിന്തകൾ ഒരേ കാര്യത്തിൽ ഉറച്ചുനിൽക്കാതെ വളരെ വേഗത്തിൽ ഒന്നിനുപിറകെ ഒന്നായി മാറിമറിയുന്ന ഒരവസ്ഥ വന്നിട്ടുണ്ടോ? ഇതിന് പറയുന്ന പേരാണ് പോപ്‌കോൺ ബ്രെയിൻ.

"പോപ്‌കോൺ ബ്രെയിൻ" (Popcorn Brain)  ഇത് 2011-ൽ വാഷിംഗ്ടൺ സർവ്വകലാശാലയിലെ കമ്പ്യൂട്ടർ ശാസ്ത്രജ്ഞനായ ഡോ. ഡേവിഡ് ലെവി (Dr. David Levy) ആണ് ഈ പദം ആദ്യമായി ഉപയോഗിച്ചത്.

മൈക്രോവേവിൽ പോപ്‌കോൺ തയ്യാറാകുമ്പോൾ ഓരോ മണിയും പെട്ടെന്ന് പൊട്ടിത്തെറിക്കുന്നതുപോലെ, ഒരു ചിന്തയിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേയ്ക്ക് മനസ്സ് വേഗത്തിൽ ചാടിമാറുന്ന അവസ്ഥയെയാണ് ഈ പേര് പ്രതീകാത്മകമായി സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഉദാഹരണത്തിന്, പഠിക്കുന്നതിനിടെ ഫോൺ പരിശോധിക്കുക, സന്ദേശത്തിന് മറുപടി നൽകുക, സോഷ്യൽ മീഡിയ തുറക്കുക, പിന്നീട് വീണ്ടും പഠനത്തിലേയ്ക്ക് മടങ്ങാൻ ശ്രമിക്കുക തുടങ്ങിയ ശീലങ്ങൾ ശ്രദ്ധയെ തുടർച്ചയായി വിഭജിക്കാം.

ഡിജിറ്റൽ ലോകവുമായി ഇതിന് എന്താണ് ബന്ധം?

ഇന്നത്തെ ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്‌ഫോമുകൾ വളരെ വേഗത്തിൽ മാറുന്ന ഉള്ളടക്കങ്ങളാണ് നമുക്ക് മുന്നിലെത്തിക്കുന്നത്. തുടർച്ചയായ അറിയിപ്പുകൾ, സന്ദേശങ്ങൾ, ഷോർട്ട് വീഡിയോകൾ, സോഷ്യൽ മീഡിയ പോസ്റ്റുകൾ, ഗെയിമുകൾ തുടങ്ങിയവ ഓരോ നിമിഷവും നമ്മുടെ ശ്രദ്ധ പിടിച്ചുപറ്റാൻ കഴിയും. ഇത്തരം നിരന്തരമായ ശ്രദ്ധമാറ്റങ്ങൾ ചിലരിൽ ദൈർഘ്യമേറിയ പഠനം, പുസ്തകം വായിക്കൽ, ഒരു സിനിമ മുഴുവനായി കാണൽ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരൊറ്റ ജോലിയിൽ തുടർച്ചയായി ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കൽ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങൾ കൂടുതൽ ബുദ്ധിമുട്ടായി അനുഭവപ്പെടാൻ ഇടയാക്കാം. എന്നാൽ ഇതിന്റെ അർഥം ഡിജിറ്റൽ ഉപകരണങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന എല്ലാവർക്കും ശ്രദ്ധക്കുറവ് ഉണ്ടാകുമെന്നല്ല. വ്യക്തിയുടെ ശീലങ്ങൾ, ഉറക്കം, സമ്മർദ്ദം, പരിസ്ഥിതി, പ്രായം തുടങ്ങിയ നിരവധി ഘടകങ്ങളും ശ്രദ്ധയെ സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ട്.

‘പോപ്‌കോൺ ബ്രെയിൻ’ ഒരു രോഗമാണോ?

അല്ല. ‘പോപ്‌കോൺ ബ്രെയിൻ’ എന്നത് ഔദ്യോഗികമായി അംഗീകരിച്ച മാനസിക രോഗമോ മെഡിക്കൽ രോഗനിർണയമോ അല്ല. ഡിജിറ്റൽ കാലഘട്ടത്തിലെ നിരന്തരമായ ഉത്തേജനങ്ങളുടെയും ശ്രദ്ധയിലെ വേഗത്തിലുള്ള മാറ്റങ്ങളുടെയും സ്വഭാവം വിവരിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ജനപ്രിയ പ്രയോഗമാണിത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ, ഒരാൾക്ക് ഇടയ്ക്കിടെ ശ്രദ്ധ തെറ്റുന്നു എന്ന കാരണത്താൽ മാത്രം ‘പോപ്‌കോൺ ബ്രെയിൻ’ എന്ന പേരിൽ സ്വയം രോഗനിർണയം നടത്തേണ്ടതില്ല.

ശ്രദ്ധ മെച്ചപ്പെടുത്താൻ എന്തുചെയ്യാം?

ഡിജിറ്റൽ ലോകത്തെ പൂർണമായി ഒഴിവാക്കുക എന്നതല്ല പരിഹാരം. പകരം, സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിക്കുന്ന രീതിയിൽ ചില ബോധപൂർവമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തുന്നത് സഹായകരമായേക്കാം.